EGONOMANİ (Tatminsiz Ego Problemi!..) CEO ve Üst Düzey Yönetici Adayları İçin...

Bu yazıyı paylaş

Tweet It! Facebook

ya da

Kobitek Takip Servisi

Ulusal ve uluslararası birçok büyük kurumda, daha önce uğradıkları isim değişiklikleriyle birlikte, adından hala memnun olmadığını özellikle sosyal medyadan izlediğimiz, İK İnsan Kaynakları Departmanlarını en çok yoran bir konuyu, sizlerle paylaşmak istiyorum.

Son dönemlerde özellikle üst düzey yöneticiler arasında, çok sık karşılaşılmaya başlayan ve henüz tedavisi bulunamayan ve de Egonomani adıyla tıp tarihindeki yerini alan, böyle bir ince rahatsızlıktan bahsedildiğini hiç duydunuz mu? 

Duymadıysanız, hastalığın adı üzerinde pek fazla durmayıp (Çünkü ben uydurdum ), belirtilerini izlediğiniz de muhtemelen sizin de içinde bulunduğunuz; eş, dost, arkadaş ve sosyal çevreniz ile çalıştığınız şirketlerde veya gönüllü olarak hizmet etmekten hoşlandığınız sivil toplum kuruluşlarında, karşınıza çıkma ihtimali bayağı yüksek olan bu hastalık örnekleri ve prototipleri, sizlere bir başka şekilde de olsa mutlaka bir yerlerden tanıdık gelecektir diye düşünüyorum. 

Egonomani; geldikleri ve bulundukları noktayı elde ediş şekilleri, ne olursa olsun... Statü’lerine değer katamayan veya hasbelkader elde ettikleri statüyü bir türlü hazmedemeyen, çok sevgili üst düzey yöneticilerimizin ortak problemidir. 

Y kuşağı temsilcileri olarak onları izlemeye... öncelikle; artık günümüzde X kuşağı olarak da adlandırılan, çevrenizdeki üst düzey yöneticilerden başlayabilirsiniz.

Hastalığın, izlenebilecek belirtilerine gelince;

  • Genellikle her konuda bilgi sahibidirler ve her şeyi bilirler.
  • Soru veya sorunlarınızı tam dinlemeden konuşmaya başlarlar.
  • Bencil davranırlar, motive edici takdir duygularının geliştiği pek söylenemez.
  • Biraz saygısız ve patavatsızdırlar. Teşekkür etmek de, lugatlarında kolay kolay yer almaz.
  • Hatalarını asla kabul etmezler. Mutlaka kendilerince çok önemli mazeretleri vardır.
  • Aman dikkat!.. Eleştirilmeye hiç tahammülleri yoktur. (Yalnızken de olsa fark etmez.)
  • Hiç sıcak karşılamasalar da (!)... Başkalarının dedikodularını yapmaktan pek hoşlanırlar.
  • Her şeyi, sizden çok çok önce zaten onlar mutlaka düşünmüştür.
  • Her zaman ön planda olmak, onlar için olmazsa olmazdır.
  • Ekiplerine pek değer vermezler. Onlar söyleneni yapsın yeter!..
  • Esip kükredikleri zaman yanlarına yaklaşılmaz. Empati yapmak pek işlerine gelmez.
  • Kendilerine yapılan iyilikleri unutsalar da, yanlışlıkları kolay kolay unutmazlar.
  • Çalışanların mutluluğu gibi bir olgu, onları çok ilgilendirmez.
  • İSG ve Mobbing konularında, taraflı davranma yetkilerinin olduğunu zannederler.
  • İnatlaşmak ve iddiaya girmek onlar için çok olağandır. Ama kaybetmeye gelemezler.
  • Abartılı methiyeler çok hoşlarına gider. (Ben neymişim be abi!..)
  • Genellikle kendilerini bulunmaz Hint kumaşı zannederler...
Bu belirtileri daha da çoğalmak mümkün. İsterseniz, siz de kendi örneklerinize göre bu şık’lara istediğiniz kadar ilave yapabilirsiniz.

“Ben... Ben... Ben...” sözlerini dilinden düşürmeyen ve “Küçük Dağları Ben Yarattım...” edasıyla ortalıklarda salınan bu tip yöneticilerden, zannedersem hepimize gına gelmiştir. 

Neticede, ülkemizde ve dünyada her yıl yepyeni misyonlarla ve vizyonlarla kurulan ve de özellikle kurumsallaşmaya (Doğrusu “Kurumlaşma”dır!..) çok önem verdiğini öne süren, her 100 şirketten 80 tanesi... İlk 5 yıl içinde, bu tip belirtileri gösteren üst düzey yöneticiler veya iş sahipleri sayesinde, tarihe karışıyor. 

Aslında, hepimizin çok iyi bildiği gibi; liderlik ve yöneticilik sanatında en büyük gaye, belirlenen ilke ve hedefler doğrultusunda amaçlara ulaşmaktır. 

Ama maalesef bu amansız hastalık (Egonomani), yıllar boyu kendini bir türlü yenilemeyen ve burunlarından kıl aldırmayan yöneticilerimizi içten içe kemirmekte ve de kendileriyle birlikte çalışma gruplarının da, yok olup gitmesine sebep olmaktadır.

İyi bir ekip ve takım çalışmasına liderlik eden üst düzey yöneticilerin de, öncelikle beraber çalıştığı arkadaşlarını çok iyi tanıması ve onların; bilgileri, becerileri, tecrübeleri, yetkinlikleri ve de donanımları konusunda detaylı bilgi sahibi olmasının, onlara verecekleri yeni görevler, yeni sorumluluklar ve potansiyellerini göstermeleri açısından da yararlarını, zaten burada tartışmıyoruz.

Bunlarla birlikte... Çalışanların; maddi ve manevi insan yerine konarak, kendilerini iyi ifade edebildikleri ortamlarda, iyi yaptıkları şeylerden dolayı takdir edilerek, düşünce ve önerilerine değer verilerek, ortak kararlarda katılımcı olması istenerek, bunların uygulama fırsatlarının sağlanabileceği duygusuyla, ortaya koyabilecekleri performanslarını düşünebiliyor musunuz? 

Ancak bu yararlı öneriler de, maalesef bu hastalıkta, her zaman faydalı ve etkili olamıyor.

Yani, bu hastalığa yakalanan yöneticiler, kolay kolay tedaviye cevap vermiyor. Aynı görevlere devam ettikleri sürece de değişen hiçbir şey olmuyor ve olan çalışanlara oluyor.

Aslında “Çalışanlar” açısından, her Egonomani hastası üst düzey yöneticiye göre, sadece o kişiye özel bir tedavi yöntemi mutlaka vardır. Bunu da... Teşhisi koyan doktor edasıyla, en iyi sizin bildiğinizden ve fırsat buldukça kendisi üzerinde bu tedavi yöntemlerini uygulamaya çalıştığınızdan hiç kuşkum yok. Ama kişiler arası özel konulara burada yer olmadığından () size neler yapıyorsunuz diye sormuyor ve de sizlere bu konuda ön plana çıkan genel bir tedavi yönteminden bahsetmek istiyorum.

Literatürde “Top Dolaştırmak ve Üç Maymunu Oynamak” olarak da adlandırılan bu tedavi yöntemi; iş ve özel yaşantınızda iletişim kanallarını tıkayarak, kaçak dövüşmenin en güzel yoludur. Özellikle, pek suya sabuna dokunmak istemeyen ve rahatlarının bozulmaması için sorumluluklardan kaçınan “Uzman Personel” tarafından, genelde şirketlerin “SWOT Analizi” sonucu stratejik planlama toplantılarında ön plana çıkan soyut kavramlardan oluşur... (Marka Değerimizi Arttıralım... Kurumlaşmaya Çok Önem Verelim... Kurum Kültürümüzü oluşturalım... Müşteri İlişkilerimizi Kuvvetlendirelim... Satışlarımızı Arttıralım... Sosyal Medyada Ön Plana Çıkalım... V.s.) ... (İyi - Güzel de... Nasıl?)

Mutlaka fark etmişsinizdir!.. Üst paragraftaki “son parantez” oraya ait değil. Son parantezin içinde yazan sözleri, “bir önceki parantezin” içinde yazan genellemeleri yapmanıza rağmen, üst düzey yöneticinizden duymadıysanız, hastalık bayağı ilerlemiş demektir. Aman dikkat!..

Üst düzey yöneticileriniz, kendi kariyer geçmişlerinden ve farklı özelliklerinden dolayı biraz olsun hak ederek bulundukları statüye gelmişler ve Egonomani rahatsızlığının başlangıç aşaması dönemlerinde, sizin üstünüze gelmeye başlamışlarsa, “Top Çevirme”yi başka açılardan yine deneyebilirsiniz.

Diyelim ki; üst düzey yöneticiniz, yeni uygulamaya alınacak olan, üretim ve iş planları dahilinde, sizin kendisine göre başarısız olacağınız varsayımıyla, sizi eleştiriyor ve hastalık belirtilerini göstermeye başlıyor. 

Bu gibi durumlarda, bu tür yeni uygulamaların... Zamanlama olarak böyle bir ekonomik konjonktürde; takım çalışması yapan ekibinize, tüm şirket veya kurum çalışanlarınıza, hatta tedarikçilerinize ve paydaşlarınıza, içinde bulunduğunuz sektöre ve de ulusal çıkarlarımıza, aykırı olacağına dair fikirlerinizi, ama direkt - ama endirekt olarak, dile getirebilirsiniz...

Tedaviyi kabul edebilecek üst düzey yöneticiler, bu noktada size 2 soru sorar; 

  1. Sizce, bu uygulamada genel çıkarlarımıza aykırı olan noktalar nelerdir?
  2. Siz, bu uygulamaları gerçekleştirmek için somut olarak işe nereden başlardınız?
Bu tür sorulara hazırlıklı olmakta yarar var. Ama; karşınızdaki yöneticiye ve konunun inceliklerine göre, hazırlanıp hazırlanmamak da size kalmış...Ve sonuçta... a) Ya sizi kovar!.. b) Ya da engin uzgörünüzden dolayı size hayranlık duyar!..Kovarsa; sizin için olsa bile, onun için mesele yok... Tedavi başarıya ulaşacak, demektir. Ancak (b) şıkkı gerçekleşirse... “Siz sağ - Ben selamet... Sevgiyle kalın!..” diyecektim ama...

Birdenbire sizin sesinizi ve sorunuzu duyar gibi oldum. Yanılmıyorsam, “İyi, güzel de... Burada önemli olan, liderlik veya üst düzey yöneticilik merdivenlerini çıkarken Egonomani’ye yakalanmamak için bağışıklık sistemimizi nasıl güçlendirmeliyiz”diyorsunuz değil mi?

  • Amaç ve hedeflerinizi çok açık olarak belirleyin ve tüm ekiple paylaşın.
  • Organizasyon şeması ve görev tanımları konusunda herkes ile mutabık kalın.
  • Ön yargılı davranmayın. Kuralları belirleyin ve herkese eşit mesafede olmaya çalışın.
  • Kişisel ve özel zamanlara saygı duyun. Ekip elemanlarınızdan aşırı taleplerde bulunmayın.
  • Başkalarının düşüncelerine kendi fikrinizmiş gibi sahip çıkmayın. Onların başarılarını övün.
  • Normal zamanlarda çok sıkı kontrol sistemleri uygulamayın. (Yatay - Dikey - Çapraz - Ani)
  • Ekip üyelerinizle ilgili konuları kesinlikle diğer üyelerle görüşmeyin. Dedikodu yapmayın!..
  • Grup üyelerinizin yaptıkları iş’te katma değer yaratmalarına fırsat tanıyın. Onları sıkmayın...
  • Güzel çalışmaları takdir edin. Onları ödüllendirin, motivasyon için verdiğiniz sözleri tutun!..

19196 kere okundu

Ali Rıza Değer

1955 İstanbul doğumlu, evli ve 1 çocuk babasıdır. Öğrenimini Kabataş Lisesi'nden sonra İ.T.İ.A. Siyasal Bilgiler Fakültesi ve Marmara Üniversitesi - Maliye Bölümleri’nde sürdürdü. 

Çalışma hayatına 1973 yılında pazarlama ve halkla İlişkiler sektörlerinden başlayıp, 1977 den 2003 yılına kadar, kendi şirketlerinde devam etti. (Ajans Ardaş Reklamcılık Limited.) 

Bu alanlarda yaklaşık 30 yıl; T.İş Bankası, Paşabahçe, Aygaz, İzocam, Lombardini, Honda, Rowenta, JVC, KİP, IBM, Pimaş, Sandoz, Kaleterasit, Kalebodur, Kalekim, Kaledekor, Kalevit, Çanakkale Seramik v.s. gibi birçok şirkete, özellikle Türkiye'nin her yerinde, KKTC de ve Almanya'da, reklamcılık ve halkla ilişkiler başta olmak üzere, çeşitli hizmetler verdikten sonra, kendi isteği ile emekli oldu. 

Yurtiçinde ve yurtdışında katıldığı eğitim çalışmaları...

ISO 9001 14001 Toplam Kalite Yönetimi, Permission Marketing, Inovasyon, Motivasyon, Performans, Network Marketing, Satış ve Pazarlama Eğitimleri ile birlikte...  KKTC Girne Amerikan Üniversitesi / 118 - Y Lions Akademisi Başkanlığı ve Chicago, Indianapolis, Newyork / Uluslararası Lions Kulüpleri Birliği Genel Yönetmenlik ve "Stratejik Liderlik Eğitimi" sonrasında ilaç, otomotiv ve kozmetik gibi sektörlerde Koordinatörlükler yaparak, Sivil Toplum Kuruluşlarında görevler aldı.

1980 den itibaren üyesi olduğu STK'lar ve aldığı görevler…

  • Marmara Yelken Kulübü. Yönetim Kurulu Üyeliği (2011)
  • Sporturist Su Sporları A.Ş. Yönetim Kurulu Üyeliği (2009)
  • Caddebostan Balıkadamlar Kulübü. Üyeliği (2004)
  • Feneryolu Tenis Kulübü. As Başkanlığı ve Baş Hakemliği (1999)
  • Tenis Eskrim Dağcılık Kulübü. Üyeliği (2005)
  • Veteran Tenisciler Birliği. Üyeliği (2006)
  • Beşiktaş JK Genel Kurul Üyeliği (1986)
  • Trafik Mağdurları Dayanışma Derneği. Onursal Üyeliği
  • Türk Lions Beceri Kazandırma Vakfı. Başkan Yardımcılığı (1992) *Ethemefendi Lions Kulübü. Onursal Üyeliği
  • Sahrayıcedit Lions Kulübü. Onursal Üyeliği
  • Erenkoy Lions Kulübü. Başkanlığı (1992 - 1993)
  • Lions Akademisi. Başkanlığı (1994 - 1995)
  • Uluslararası Lions 118.Y Yönetim Çevresi. Genel Yönetmenliği *Liay.Lions İstanbul Anadolu Yakası Sosyal Hizmet Vakfı. Başk.
  • Uluslararası Lions 118.Y Federasyonu. Onur Kurulu Başkanlığı
  • Uluslararası Lions Türkiye Konfederasyonu. Konsey Üyeliği
  • Yılbak + Sporturist + Day Grup - ArGe & ArdAkademi Başkanlığı

Halen; ilaç, aşı, kozmetik, gıda, temizlik ve tanıtım sektörlerinde ki 3 şirketler grubunda; danışmanlık, eğitmenlik, koordinatörlük ve yönetim kurulu üyelikleri görevleriyle birlikte... 
Sosyal Sorumluluk Projeleri, BM Küresel İlkeler Sözleşmesi & Kurumsal Sosyal Sorumluluk & Sürdürülebilirlik gibi konularda “Proje Başkanı” olarak çalışmalarına devam etmektedir.  

ar.deger@yilbak.com
www.yilbak.com

yazarın diğer yazıları için tıklayın

ücretsiz hizmetlerimizden faydalanmak için üye olun

BİLİŞİM VE TEKNOLOJİ

DIŞ TİCARET

Dahilde İşleme Belgesi Nedir?

Dahilde İşleme Belgesi Nedir?

Yurt dışından getirilen ham ve yardımcı maddeler kullanılarak üretilen malların ihraç edilmesi halinde, bu malların ithalinde gümrük vergisi ile diğer mali yükümlülükler teminat karşılığı ertelenerek, ihraç edilecek malların girdi maliyetleri azaltılmaktadır.

OFİS VE İNSAN

Paylaşımlı Ofis Nedir, Ne Yarar Sağlar?

Paylaşımlı Ofis Nedir, Ne Yarar Sağlar?

Başta mâliyet unsurları olmak üzere muhtelif menfi sebeplerden ötürü salt bir firmaya ya da kuruluşa ait ofisler düzenlenemiyorsa, çare paylaşımlı ofislerde aranmalıdır.

Başarılı Olmak, Başarmak İçin İzlenmesi Gereken 7 Adım

Başarılı Olmak, Başarmak İçin İzlenmesi Gereken 7 Adım

Başarılı olmak, bir şeyleri başarmak hemen herkesin ortak hedefi… Ancak kimileri için başarı kendiliğinden geliyormuşçasına kolayken kimileri için de bir türlü varılamayan yol gibidir.

İŞ DÜNYASI

Etik Kurallar ve Çalışma İlkeleri

Etik Kurallar ve Çalışma İlkeleri

Günümüz iş dünyasında önde gelen şirketlerin, çalışma şartları içinde; etik kurallara + ilkelere ve değerlere - verdikleri önemi, hepimizin çok iyi bildiğini tahmin ediyorum.

HUKUK / MUHASEBE

Şirketlerin Devlete Olan Borçları ve Ortakların Sorumlulukları

Şirketlerin Devlete Olan Borçları ve Ortakların Sorumlulukları

Devlete Olan Borçlarda Şirket Ortaklarının Sorumluluğunu Biliyor Musunuz?

KOBİMOBİL

Krizde Satış Geliştirme

Faruk Şener ile Ekonomik Kriz Yönetimi

Tufan KARACA ile YÖNETİM VİZYONU

Tufan Karaca

ARKAM YOK MARKAM VAR

  • Büyüme Stratejileri Nasıl Geliştirilir?

    Bu bölüm “Pazar Stratejisi Nasıl Geliştirilir?” bölümünün ikinci aşamasıdır. Geçen bölümde işinizin ve şirketinizin sürekliliğinin sağlayacak SRA’ların tespiti ve geliştirilmesi üzerinde durmuştuk. Şimdi işinizi geliştirmede yardımcı olabilecek yaklaşımları tanıtacağız.