Bir İşletmede Maliyetler Nasıl Düşürülür?

​Kuruluşta Maliyet Nasıl Azaltılır?

Mevzu bahis tabi ki hem değişken maliyet hem de sabit maliyet. Sabit maliyet azaltılır mı demeyin, onu da iyileştirebiliriz. Nasıl mı? Hadi inceleyelim:

Ülkemizde maliyet azaltma denince akla ilk “tasarruf tedbirleri” geliyor. Tedbir dediğimiz şey ise malumunuz bir şeylerden kısmak, azaltmak üzerine. Ya en kötü ucuz hammaddeye yöneliniyor, ya yemekhanede daha hesaplı bir menüye geçiliyor, ya da ofis ve personel tüketimine dair malzemeden kısılıyor.

Sadece bu örnekler bile konunun yanlış anlaşıldığının somut örnekleri. Oysa maliyet azaltma bunlarla ilgili değil.

Daha açık söylemek gerekir ise operasyonel bazı aktivitelerde düzenleme yapmaya dair bir çalışma. Ağırlıklı TKY (Toplam Kalite Yönetimi) nin aktif rol alacağı bir olgu, çünkü bu işi yaparken bazı şeylerden ödün vermemeniz gerekiyor. Bu çalışmanın belli başlı başlıklarını sıralar isek:

1) TEDARİK ZİNCİRİ OPTİMİZASYONU

Satınalmanız ne kadar yetkin ve etkin pazarlık ediyor? Tedarikçilerde alternatifleriniz neler? Nakliye networkünüz(ağınız) ne kadar verimli? Mal kabul nasıl yapılıyor? Kriter ve prosedürleriniz var mı?

2) ÜRETİM / FAALİYET SÜREÇ GELİŞTİRME

Fire azaltma çalışmaları var mı? Verim arttırma çalışmaları var mı? Kronik problemlerin çözümü için hangi yollar ve metotlar uygulanıyor? Üretimi sadeleştirme çalışması yapılıyor mu? Kapasite kullanımı tatmin edici seviyelerde mi?

3) ENERJİ VE GİRDİ VERİMLİLİĞİ

Girişte bahsettimiz “sabit maliyet” su, elektrik, doğalgaz, yakıt vb için yeşil enerji kullanımı sabit maliyete doğrudan etki eder. Örnek: Çatıya solar panel uygulaması ve rüzgar türbinleri ile ofis hatta üretim hatlarında tasarruf edilebilir. Burada önemli olan yatırımın amorti etme süresidir. Enerji ve sarfların maliyetinin önümüzdeki yıllarda artacağı göz önüne alınmalıdır.

4) İŞGÜCÜ VERİMLİLİĞİ

Hala Endüstri 4.0 a uzak olmamız veya hala Endüstri 3.5 ta takılı kalmamız sebebi ile bir süre daha işgücüne dayalı üretim ve operasyon modeli ile devam edeceğimizi tahmin ediyorum.

Bu sebeple en büyük maliyet kalemlerinden olan işücü için detaylı bir “optimum kadro/norm kadro “ çalışması olmalı ve bu stratejik hedefler kapsamında ara ara güncellenmelidir.Tüm çalışanlar için performans ölçümü, kariyer planlaması yapılmalı ve kayıtlar düzenli tutulmalıdır.

Atıl işgücü veya verimsiz çalışanlar ile gerekiyor ise yollar ayrılmalıdır.

5) STOKLARIN YÖNETİMİ

Stok(lar) çünkü hem hammadde hem de nihai ürün için iyi bir stok yönetimi gerekiyor. Kayıp/kaçak/fire düzgün şekilde işlenmeli ve raporlanmalıdır. Stok düzeni kuruma en az maliyet ve en az külfet getirecek şekilde tasarlanmalıdır. Gereksiz tutulan stok maliyeti şişirir. Az tutulan stok satışları düşürür veya üretimi aksatır.

6) GÜNLÜK AKTİVİTELERİN OPTİMİZASYONU

İş görme veya aktivitelerde yapılacak düzenlemeleri içerir. Burada önemli nokta çalışanların tepkisini çekecek uygulamalardan kaçınmaktır. Dijitalleşme buna en iyi örnektir. Mevcut operasyonun ve raporlamanın dijital ortamda yapılması hem işleri hızlandırır hem de maliyeti düşürür. Daha somut örnekler : Aynı destinasyona giden iki yöneticinin tek tek araç kullanması yerine ortak aracı dönüşümlü kullanması olabilir veya ofis temizliği için sürekli meydancı veya hizmetli bulundurmak yerine dışarıdan peryodik temizlik hizmeti almak olabilir.

Maliyet Neden Önemli?

Kazanırken kaybetmek veya kardan zarar tabirlerini duymuşsunuzdur. Dünya artık döke saça iş yapmanın “maliyetini” çok iyi biliyor. Tabiri caiz ise global yapı verimlilik ve etkinlik adına zeytinin çekirdeğini defalarca yalıyor. Her konuda küçük ama etkili yaklaşımların toplamda büyük sonuçlar oluşturabileceğini unutmayalım.

Renault ve Nissan ‘ın tartışmalı eski CEO su Carlos Ghosn, sadece dünya genelinde Renault çalışanlarının kartvizitlerinde kağıt ve baskı seçimini tek tipe indirgeyerek yüzbinlerce dolar tasarruf sağlamıştı. Atalarımız güzel söylemiş: “Damlaya damlaya göl olur”