Çalışma Hayatının Görünmeyen Gerçeği: Menopoz

Menopoz döneminde kadınların yaşadığı semptomlar yalnızca günlük yaşamı değil, çalışma hayatını da etkileyebiliyor. Menopoz döneminde en sık görülen belirtilerin başında ise vazomotor semptomlar (VMS) olarak adlandırılan sıcak basmaları ve gece terlemeleri geliyor.1,2 Bu belirtiler yalnızca fiziksel bir rahatsızlık yaratmakla kalmıyor; uyku düzenini bozabiliyor, yorgunluğa neden olabiliyor, konsantrasyonu etkileyebiliyor ve günlük yaşam aktivitelerini zorlaştırabiliyor.2,3,4,5 Özellikle gece terlemeleri nedeniyle bölünen uyku, gün içerisinde enerji kaybı ve performans düşüklüğüne yol açabiliyor.2,4,5 Vazomotor semptomlar (VMS) yalnızca sıcak basması ve gece terlemesi ile sınırlı değil, çok daha geniş bir yaşam yükü oluşturuyor.6

Tedavi seçeneklerine başvurma oranları düşük kalıyor

Son yıllarda giderek daha fazla tanımlanan ve kadınlar tarafından sıklıkla dile getirilen beyin sisi ise; konsantrasyon güçlüğü, unutkanlık hissi, zihinsel yavaşlama gibi semptomlarıyla özellikle aktif iş hayatındaki kadınlar için önemli bir zorluk oluşturabiliyor.7 VMS’nin oluşturduğu bu yük, yalnızca bireysel bir rahatsızlık değil, aynı zamanda toplumsal ve ekonomik etkileri olan bir sağlık konusuyken8 kadınların önemli bir kısmı semptomları doğal süreç olarak kabul ediyor. Tedavi seçeneklerine başvurma oranları düşük kalıyor ve uygun tedaviye erişimde hâlâ önemli boşluklar bulunuyor.9

Semptomlar birçok kadında 7 yıldan daha uzun sürebiliyor

Türkiye’de gerçekleştirilen çalışmalar, menopoz dönemindeki kadınların önemli bir bölümünün orta veya şiddetli düzeyde menopoz semptomları yaşadığını gösteriyor. Menopause Rating Scale (MRS) (Menopoz Derecelendirme Ölçeği) kullanılarak yapılan güncel bir çalışmada kadınların yaklaşık yüzde 95’inde menopoz semptomlarının orta, şiddetli veya çok şiddetli düzeyde olduğu gözlemlenmiştir.10 Benzer şekilde Türkiye’de yapılan başka bir çalışmada kadınların yaklaşık yarısında orta veya şiddetli menopoz semptomları saptanmıştır.11 Menopoz semptomları bazı kadınlarda birkaç yıl sürerken, bazılarında uzun yıllar devam etmektedir.10 Uzun dönemli gözlemsel çalışmalar, vazomotor semptomların birçok kadında 7 yıldan daha uzun sürebildiğini göstermektedir.12

“Menopozun etkilerinin konuşulması sadece bir günle sınırlı kalmaması gerekiyor”

Menopoz semptomlarına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Doç. Dr. Pınar Yalçın Bahat; “İş Yerinde Menopoz Günü, menopoz dönemindeki kadınların çalışma yaşamında karşılaştığı fiziksel, zihinsel ve duygusal güçlükleri gündeme taşıyor. Ancak menopozun etkilerinin konuşulması sadece bir günle sınırlı kalmaması gerekiyor. İş yerinde menopozla ilgili konuların açıkça konuşulmasını teşvik ederek, işverenler ve kurumların menopozun semptomlarını yaşayanlara nasıl davranması gerektiğine kadar birçok konuyu konuşmamız lazım. Bunu da her gün yaparak menopozun hayatın üzerindeki etkilerini görünür kılmalıyız. Bilgi, farkındalık ve gerektiğinde hekim ve güncel tedavilerinin desteğiyle kadınların bu süreci kendi yaşamları ve kariyerleri açısından daha sağlıklı şekilde yönetmeleri mümkün” açıklamalarında bulundu.

“Semptomları baskılamak yerine, menopozun kaynağını hedefleyen tedavilere yöneliyoruz”

Bahat, sözlerine şöyle devam etti; “Menopoz yönetiminde artık yaklaşım değişti ve semptomları baskılamak yerine, menopozun kaynağını hedefleyen tedavilere yöneliyoruz. Menopoz döneminde görülen sıcak basması ve gece terlemesi gibi vazomotor semptomların oluşum mekanizmalarına yönelik hormon olmayan yeni tedavi yaklaşımları; semptom sıklığı ve şiddetinde azalma, erken dönemde başlayan etki, uzun dönem izlem verileri ile birlikte uyku ve yaşam kalitesi parametreleri üzerindeki olası katkılarının klinik çalışmalarda değerlendiriliyor.13,14 Bununla birlikte, uzun dönem güvenlilik ve tolerabilite verileri de güncel araştırmalar kapsamında inceleniyor.13,14,15 Hormon olmayan tedaviler artık yalnızca hormon tedavisi alamayan kadınlar için değil, VMS yaşayan daha geniş popülasyon için de değerlendirilebilecek bir tedavi seçeneği oldu.13,14 Yeni hormon olmayan tedaviler ile birlikte hedefe yönelik, hızlı başlayan ve sürdürülebilir etki sunan yeni bir tedavi yaklaşımı13,14 klinik pratiğe güçlü şekilde entegre oldu. Tüm bu gelişmelerle birlikte kadınların menopoz kaynaklı iş ve sosyal hayatta yaşadığı zorlukların azalacağına inanıyoruz” dedi.